Van d’n Ollander (17): Buiten bedrijf, maar mijn Vlaamse woordenboek groeide

Kleine operatie, verpleeghulp aan huis en een beetje zielig. Maar het is weer over en ik ben weer goedgekeurd voor alle diensten.

En wat kwamen er in die periode weer fantastische Vlaamse woorden voorbij!

Het begon allemaal toen mijn pedicure constateerde dat er ‘een gatje in mijn teen’ zat. Mijn eerste reactie was dat het ook andersom had gekund … Een ‘gatje’ betekent in Nederland namelijk een ‘kontje’. En als je dat weer naar het Vlaams vertaalt, heb je een ‘kleine poep’. Van dat soort vertalingen word je vanzelf weer vrolijk, ook als je een beetje zielig bent.

Ik heb altijd een klein blocnoteje (ja, zo schrijf je dat!) bij de hand. Daar staan inmiddels woorden op waarvan ik de betekenis moest opzoeken. Ik noteerde ze toen ik ze op televisie hoorde of gewoon in gesprekken met bekenden. Ik noem er een paar en geef er ook de ‘Nederlandse vertaling’ bij.

Iemand zei dat hij ‘muizenstrontjes’ op brood wel lekker vond. Mijn visuele voorstellingsvermogen bracht mij vanzelf op ‘hagelslag’. Leuk woord dat me vooral voor kinderen erg geschikt lijkt.

Brol en remork

Wat ‘brol’ betekende, moest ik opzoeken. Ik kende het werkwoord ‘brollen’ al en dat had er ongetwijfeld mee te maken. Nou, dat klopte dus. Brol betekent gewoon rommel of spullen die je kunt weggooien.

Het woord ‘remork’ gaf wat meer problemen. Had ik vroeger op school beter opgelet bij de Franse les en daarbij ook nog het woord ‘remorque’ onthouden, dan was ik er wel uitgekomen. Maar mijn Frans is weggezakt en ik ken alleen de meest essentiële woorden nog (vin, fromage, grand cru en nog een paar). Ik had ‘remork’ dus niet meteen herkend als aanhanger. En dat terwijl ik wel een ‘bol’ aan mijn auto heb… Nooit geweten dat mijn trekhaak ook een Vlaamse naam heeft!

Ribbedebie

Bij De Slimste Mens hoorde ik het woord ‘ribbedebie’. Dat moest ik ook opzoeken. Gelukkig hebben we in het Nederlands ook alternatieve woorden voor ‘verdwenen’. Denk bijvoorbeeld aan foetsie, pleite of gevlogen. Geen idee of die woorden ook in het Vlaams bekend zijn.

Overigens kijk ik vooral naar De Slimste Mens omdat ik vaak moeite heb om de verschillende dialecten te verstaan die daar worden gesproken. In dergelijke programma’s op de Nederlandse tv wordt over het algemeen in ABN (Algemeen Beschaafd Nederlands) gesproken. Het lijkt wel of ‘ABB’ of ‘ABV’ niet bestaat in Vlaanderen. Volgens mij doen ze dat puur en alleen om mij te vermaken, want ik beleef er veel plezier aan.

Sneukelen

Tot slot nog het woord ‘sneukelen’. Het kwartje viel niet bij mij. (Bij jou zou dat betekenen dat de frank niet viel natuurlijk …) Blijkt het gewoon ‘snoepen’ of ‘smullen’ te betekenen.

Nou, dat was weer een volgeklad blaadje in mijn blocnoteje. Ik blijf verzamelen, dus er komt vast nog een vervolg.